Türkiye’nin Deprem Verileri: ‘Son 119 Yılda 86 Bin Kişi Hayatını Kaybetti’

  Güncel Haberler    17 Ağustos 2019
Yorum Yok

Türkiye'de son 119 yılda meydana gelen sarsıntılara ait istatistikler açıklandı. Resmi kayıtlara nazaran, can kaybı ve yıkıma yol açan 240 zelzele yaşandı, 86 bin 456 kişinin hayatını kaybetti.

İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Idaresi Başkanlığı (AFAD) Deprem Dairesi Başkanlığı Türkiye'de 1900 ile 2019 arasındaki son 119 yılda meydana gelen zelzelelerle ilgili istatistikleri paylaştı. Sarsıntıların neden olduğu afetlerde büyük kayıplar yaşandığını ortaya koyan AFAD Sarsıntı Dairesi'nce hazırlanan donelere nazaran; Kuzey, Şark ve Garp Anadolu fay hatlarındaki zelzele kuşağında bulunan Türkiye'nin çeşitli kentlerinde 1900 ile 2019 tarihleri arasında can kaybı, ağır hasar yahut yıkıma neden olan 240 zelzele meydana geldi.

4.0'dan büyük 13 bin sarsıntı kaydedildi

Son 119 yılda 4.0 ile 7.9 arasında değişen büyüklüklerde ise 13 bin 687 zelzele meydana geldi. Bu sarsıntılarda 86 bin 456 kişi hayatını kaybetti, 603 bin 131 yapı ise ya yıkıldı ya da ağır hasar gördü. Yüzlerce hayvanın da telef olduğu Türkiye'de 1900 sonrası meydana gelen değişik büyüklükleri gösteren zelzele haritasında ise afetin yıkıcı tesiri görülüyor.

Her yıl can kayıplı iki zelzele

Belirtilen tarihlerdeki donelere nazaran, her yıl can kaybı ya da hasara neden olan 2 zelzele meydana geldi. Yeniden istatistiklere nazaran, büyüklükleri 4.0 ile 4.9 arasında her dört günde bir, 5.0 ile 5.9 arasında ayda iki, 7.0 ile 7.9 arasında her altı yılda bir ve 6.0 ile 6.9 arasında her yıl iki zelzele meydana gelme mümkünlüğü bulunuyor.

Türkiye'de can kayıpları ve büyük yıkımlarla sonuçlanan büyük sarsıntılar ise şöyle:

1509 İstanbul sarsıntısı: Küçük Kıyamet

Marmara Denizi'nin Adalar yakınlarında Osmanlı devrinde 10 Eylül 1509 yılında meydana gelen, İstanbul ile etrafının 40 gün boyunca sallandığı belirtilen ve Kıyamet-i Suğra (Küçük Kıyamet) olarak isimlendirilen 7.2 büyüklüğündeki zelzelede 130 bin kişi öldü, bin 70 yapı yıkıldı.

1719 İstanbul sarsıntısı: Mihrimah Sultan Camisi ve İstanbul Surları hasar aldı

İstanbul ve muhitinde hissedilen 24 Mayıs 1719'da meydana gelen, büyük hasara yol açan zelzelede çok sayıda haneyle birlikte cami ve hamamlar yıkılırken, Mihrimah Sultan Camisi ile medrese kubbelerinde çökmeler, Yedikule ve Ahırkapı arasındaki sur ve burçlarda ise hasarlar meydana geldi. Bu sarsıntı, İzmit'te de hasara yol açtı.

1766 İstanbul sarsıntısı: Fatih Camisi yıkıldı

İstanbul'da yeniden Osmanlı devrinde 22 Mayıs 1766'da meydana gelen ve artçılarla 3 ay sürdüğü belirtilen zelzelede çok sayıda meskenle birlikte aralarında Fatih Sultan Mehmed'in inşa ettirdiği Fatih Camii'nin de bulunduğu birçok cami yıkılırken, Baruthane, Kapalıçarşı, Surlar, Saraçhane, Tophane, Yeniçeri kışlaları ve Topkapı Sarayı'nda ise hasarlar oluştu.

1894 İstanbul sarsıntısı: Kapalıçarşı yıkıldı

İstanbul'da 10 Temmuz 1894'te meydana gelen ve geniş meydanda hissedilip, büyük hasara yol açması nedeniyle 'Büyük hareket-i arz' olarak anılan zelzelede, Eminönü ve Fatih'teki yapılar ile Kapalıçarşı yıkılırken, Yalova ve Adapazarı da etkilendi.

1939 Erzincan zelzelesi: 33 bin can kaybı

Erzincan'da 27 Aralık 1939'te meydana gelen ve 116 bin dolayında yapının yıkıldığı 7.9 büyüklükteki zelzelede 33 bin kişinin hayatını kaybetti, 100 bin kişi de yaralandı.

1942 Erbaa sarsıntısı: 3 bin kişi hayatını kaybetti

Tokat'ın Erbaa kazasında 1942'de 7 büyüklüğündeki sarsıntıda 3 bin kişi ömrünü yitirdi.

1943 Ladik sarsıntısı: Binaların dörtte üçü yıkıldı

Samsun'un Ladik kazasında 26 Kasım 1943'te meydana gelen 7.6 büyüklüğündeki sarsıntı, Taşova'dan Ilgaz'a kadar uzanan yerleşim konumlarında hissedildi. Ortamdaki binaların yüzde 75'inin yıkıldığı sarsıntıda yaklaşık 2 bin 300 kişi hayatını kaybetti, 5 bin kişi de yaralandı.

1966 Varto: Peş peşe iki sarsıntı

Muş'un Varto kazasında 1966'da 2 büyük zelzele meydana geldi. Birincisi 7 Mart'ta meydana gelen sarsıntıda 14 kişi hayatını yitirirken, 75 kişi yaralandı. 19 Ağustos'ta meydana gelen 2. sarsıntıda ise yaklaşık 2 bin 400 kişi öldü, bin 500 kişi ise yaralandı.

1976 Muradiye zelzelesi: 4 bine yakın can kaybı

Van'ın Muradiye kazasında 24 Kasım 1976'da meydana gelen ve 10 bine yakın yapının hasar gördüğü 7.5 büyüklükteki zelzelede yaklaşık 3 bin 840 kişi hayatını kaybetti, 500 kişi ise yaralandı. Sarsıntıda enkaz altında kalanların yanı sıra yağmur ve karla birlikte sıfırın altında 17 aşamaya kadar düşen şiddetli havada donarak ölenler de kayıtlara geçti.

1999 Gölcük sarsıntısı: 18 binden ziyade kişi hayatını kaybetti

Kocaeli'nin Gölcük kazası merkezli 17 Ağustos 1999'da saat 03.02'de meydana gelen Richter ölçeğine nazaran 7.4 büyüklüğündeki zelzelede resmi kayıtlara nazaran Kocaeli başta olmak üzere Yalova, Sakarya, İstanbul, Bursa, Bolu, Zonguldak ve Eskişehir'de yekun 18 bin kişi öldü, 20 binden çokça kişi yaralandı. Marmara Kesimi ile Ankara ve İzmir'e kadar geniş meydanda hissedilen 45 saniye süren zelzelede binlerce yapı alanla bir oldu.

1999 Düzce sarsıntısı: 710 kişi can verdi

Düzce'de 12 Kasım 1999'da meydana gelen 7.2 büyüklüğündeki sarsıntı, Ukrayna'dan da hissedildi. 30 saniye süren sarsıntıda 710 kişi hayatını kaybetti, 2 bin 678 kişi ise yaralandı.

2011 Van: İki zelzele 644 can kaybı

Van'da merkez üssü Tabanlı kazasında 23 Ekim'de 7.2, Edremit'te 9 Kasım'da ise 5.6 büyüklüklerinde 2011'de meydana gelen 2 zelzelede 644 kişi hayatını yitirirken, bin 966 kişi yaralandı. Sarsıntı nedeniyle çok sayıda yapı da yıkıldı.

12 okunma



  Benzer Yazılar


  Yorumlar

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bu yazıya henüz yorum yapılmamıştır, yazı hakkındaki düşüncelerinizi paylaşmaktan çekinmeyin.