Şizotipal Kişilik Bozukluğu Nedir? Belirti ve Zararları

  Psikoloji    14 Kasım 2018
Yorum Yok

Şizotipal kişilik bozukluğu günümüzde pek çok insanda görülen bir hastalık haline geldi. Fakat bu hastalığı bir çok kişi tam teşhis koyamadığı veya bunun bir hastalık olmadığını bilmeyerek yaşıyor. Yapılan araştırmalara göre yüzde üçlük bir kısımda görülse de son zamanlarda bu yüzdenin arttığını söyleyebiliriz. Öncelikle bu hastalığı ne olduğunu açıklayalım, sonra da örneklerle kavrayalım.

Şizotipal kişilik bozukluğu herhangi bir topluluk önüne çıkmaktan, topluluklara girmekten korkarlar. İnsanların planlı olarak toplanacakları yerlere ilk giden olurlar ve en son çıkarlar. Çünkü mekanda toplanan insanlar en son giren kişi olarak “herkes onu görecek ve herkes ona bakacaktır” diye düşünürler, bu durumdan rahatsız olurlar. Bu durum onları rahatsız ettiği gibi tedirgin ve kendisinin o insanlar tarafından gülünç biri olarak düşünüldüğünü bile düşünebilirler. Bu kişiler kendilerini yüce biri olarak da görebilirler. Bu gibi durumlar sık rastlanır. Kendilerini bazen üsttün kişi olarak görürken, insanların onu gülünç gördüğünü düşünebilirler. Her şizotipal kişilik bozukluğu teşhisi koyulmuş insanın farklı türlerden belirtileri gözlemlenebilir.

Şizotipal kişilik bozukluğu hastalığı olan kişiler sıradışı insanlardır, masalsı şeylere inanabilirler, düşünce ve davranışları diğeri insanlardan farklıdır ve farkedilebilirler. Fantazileri olabilir, duygularını yaşarken de çelişkili ve abartılı olabilirler. Sevgilisi olmamasına rağmen sevgilisi olduğuna sizi inandırabilirler ve sevgilisiyle konuştuğunu söyleyebilirler. Yaşanmamış olayları yaşanmış, gerçek bir olay gibi soğukkanlılıkla anlatabilirler. Genelde otoritesine sahip olmadığı ortama giremezler ve hep tetiktedirler. Aslında ne kadar kendilerinin özel güçleri olduğunu düşünseler de hep eksiklerinin olduğunu da düşünürler, benle giyimim yüzünden, saçım yüzünden dalga geçecekler, diye düşünebilirler.

Şizotipal Kişilik Bozukluğu Örneği

Şizotipal kişilik bozukluğu teşhisi koyulmuş bir hasta üniversite öğrencisidir. Ders saati 09:00’da olmasına rağmen saat 08:00’da sınıfta olur. Düşüncesi tam olarak şudur: “Eğer geç gidersem önceden gelen tüm öğrenciler beni görecek ve bana bakacaklar, inceleyecekler.”

Yani herkesin ona baktığını sanıyor, bu yüzden ilk sınıfa o gidiyor ve en arka sıraya oturarak tüm sınıfı önüne alıyor.

Yine aynı kişi samimi olduğu ev arkadaşlarına “en zeki arkadaşınız benim” şeklinde tepkiler veriyor. Eğitim hayatında başarısız olsa bile kendisinin pilot olabileceğini, hatta kesin olacağını söylüyor.

Bu kişi yazın gitmeyeceğini bilse bile yurt dışına gideceği dair arkadaşıyla iddiaya giriyor. Arkadaşı sürekli gidemezsin dediği için girdiği iddiada yüklü bir parada ortaya koyuyor. Bu girişimi için pasaport alıyor. Ya da sürekli en iyi olduğu oyun olan bilardo için bilardo bilmeyen ve kazanacağı kesin olan rakiplere oyun teklif ediyor. Yenilse bile kazanmak için sürekli o oyunu oynuyor. Hırs bağımlılığı da var.

Şizotipal Kişilik Bozukluğu Teşhisi için Belirtileri Neler?

  • Öncelikle dediğimiz gibi topluluk içine girmeye korkarlar, endişe içinde herkesin onu izlediğini düşünürler. Günlük yaşam pratiği olan bir şeyi yaparken bile bunu yaparlar.
  • Bununla birlikte o topluluklar içerisindeki arkadaşlarının onun hakkında konuştuğu, onunla alay geçtiklerini düşünürler. O kişiler hep kötü planlar yaparak, onu kıskanmaktalardır, diye düşünmektedir.
  • Hızlı konuşurlar, düşünmeden konuşurlar. Konuşma esnasında bir den konu atlayarak başka şeylerden bahsedebilirler. Tekrar konuşmaları yapabilirler, farkında bile olmazlar.
  • Karşısındaki insanın onun ne kadar güçlü olduğunu bilmesi gerektiğini düşünürler, bunu yenilerler ve güçlü biri olduğunu düşünürler.
  • Anne, baba, kardeş dışında bir çok kimseye güvenmezler hatta iletişime bile geçmeyi reddedebilirler. İnsanlara karşı temkinli yaklaşırlar, ne kadar yakın-samimi olsalar bile insanlara güvenmezler.
  • En kötüsüde kendilerini hep kahraman olarak görürler (özel güçlere sahip olduklarını sanarlar), Farklı olarak gördükleri için kendilerine önemli görev verilmiş kişi sıfatları yakıştırırlar. Bazen bana “usta” de gibi lakap önerileri bulunabilirler.

Şizotipal Kişilik Bozukluğu Hastalığının Tedavisi – Psikoloji-Psikiyatri

Bu hastalık ilk önce hastanın kendisi veya yakınındakiler tarafından şüpheli olarak teşhis edildiyse en yakın psikiyatrist’e başvurulmalıdır. Tedavi yöntemleri ise antipsikotik-psikoterapi gibi yöntemlerdir. İlaçlarla terapi desteklenmelidir fakat ilk önce hastanın bunu kabul edip, bu yönde kendini yenmeye çalışması gerekiyor. Hastalık sürecinde ona bu yaşadıklarının-yaptıklarının bir hastalık olduğunu belirtirseniz zaten bundan kurtulmak isteyecektir. Kim şüphe ile yaşamak ister ki? Fakat tedavi edilmezse şizofreniye kadar ilerleyebiliyor.

Hastanın fikirlerini anlatırken ona gülerek, alaycı tavırla bakmayın. Uzmanlarla görüşmeden kendinize veya bir başkasına asla bu teşhisi koymak gibi amaç gütmeyiniz!

2 okunma

Etiketler : ,

  Benzer Yazılar


  Yorumlar

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bu yazıya henüz yorum yapılmamıştır, yazı hakkındaki düşüncelerinizi paylaşmaktan çekinmeyin.

%d blogcu bunu beğendi: