Blog

İran rejimi topallıyor

  Blog    4 Ocak 2019
Yorum Yok

İran rejimi topallıyor
Ihtilaflı seçimlerin yıl dönümünde İran rejimi topallıyor Guardian İran’daki ihtilaflı cumhurbaşkanlığı seçimlerinin birinci sene dönümünde dini lider Hamaney’in ülke içindeki meşruiyeti zedelenirken, Devlet Başkanı Mahmud Ahmedinejad da artık eski gücünde değil. Bugün, İran rejiminin cumhuriyet ayağı sağlam, ama İslam ayağı topallıyor. Halkın öfkesi İran rejimini yıkamadı fakat İslam Cumhuriyeti’ne hasar verdi. Diğer yanlamasına, ülke içindeki çatışma rejimin süregelen istikrarını korkutma ediyor. İran’da 12 Haziran 2009 tarihinde düzenlenen 10’uncu devlet başkanlığı seçimleri, İslami Cumhuriyetin yüzünü daima değiştirdi. Güya görülmemiş insanlar öfkesi dini lider Ayetullah Ali Hamaney rejiminin meşruiyetini hiç olmadığı değin yaraladı. bununla birlikte, Hamaney’in kurduğu rejimde seçimlerden bu yanlamasına yaşanan iç çatışmalar, rejim içindeki ayrı grupların uzlaşma zemininin ciddi şekilde hasar görmesine niçin oldu. Gösteriler bir köklü değişiklik başlatmadı lakin artık benzer ülkeyi ele almadığımızı gösterdi. Protesto gösterilerinin en büyük stratejik sonucu, Hamaney’in Batı ile yakınlaşmaktan geçmişte hiç olmadığı kadar korkmasına sebep olması oldu. Bu yüzden ABD Başkanı Barak Obama’nın geçen yılki nükleer takas teklifini reddetti. Yoksa Hamaney enerjik hesaplı ve ticari ilişkilere devam ederken uranyum zenginleştirmeye devam edebilirdi. İRAN DIŞINDAKİ ŞİİLERİN DESTEĞİ KAYDA DEĞER Batıyla olan ilişkilerine tamamen zıt olarak, geçen sene yaşanan olaylar İran’ın dini liderinin sempatik Müslüman ülkeler ve Hamas ile Hizbullah gibi oluşumlarla olan ilişkilerine tekrar tekrar olduğundan daha pozitif güvendiğini ortaya koydu. Hamaney, ülkesindeki meşruiyeti lekelendiğinden beri, Batı’nın askeri veya politik saldırılarını savuşturmak ve rejimini ayakta tutabilmek için müttefik olarak kullanabileceği bu cins ülkeler üstünde nüfuzunu kullanmayı düşünüyor. İran, Irak ve Lübnan’ın Şii liderlerinin desteğine sadece politik sebeplerden yok, dini sebeplerden nedeniyle da büyük ağırlık veriyor. Bunun sebebi, Irak’ın Necef kentinin Büyük Ayetullah Ali Sistani bir uçtan bir uca bugünlerde Şiiler için en manâli dini merkez haline gelmesi. Çok sayıda Şii, Ali Sistani’yi, Hamaney’in de üstünde, Şii dünyasının en kalifiye dini bilgini kabul ediyor. Eğer Hamaney, arkasından gelecek kişinin İran’ın dışındaki Şiilerin de desteğini almasını istiyorsa, Sistani’nin ve Necef’teki ruhani sınıfın onayına ihtiyacı var. HAMANEY ADINI KORUYAMAYABİLİR Hamaney’in, kendisinden sonra gelecek dini lider olması için oğlu Mücteba’nın dini itibarını artırmaya çalıştığına dair doğrulanmamış haberler şimdiden mevcut. Fakat Mücteba’nın kendi meziyetlerinden değil de babasının bağlantıları ve itibarıyla gerçekleştirdiği yükseliş, Ali Sistani tarafından kabul görmedi. Bu Hamaney için yolun sonu olduğu anlamına gelmiyor. Aksine, Hamaney Sistani ve Şii dünyasındaki diğer kayda değer dini liderlerle ilişkilerini için mücadele gösterecek. Aksi takdirde, ülkesinde meşruiyeti büyük yaralı olan Hamaney, gerisinde gelecek ismin kim olacağı konusunda etkin bir söylev ortaya koyamazsa, ölümü peşinde unvanını elde etmek için yaşanacak iç çatışma İran’ın istikrarı için ölümcül olabilir. Devlet Başkanı Mahmud Ahmedinejad ve öteki muhaliflerin arasındaki iç çatışma yeni boyutlara ulaştı. Bugün kuvvetsiz ve kifayetsiz bir yetkili olarak görülen Ahmedinejad, koltuğunda Hamaney ile olan yakın bağları tamamen oturuyor. Ahmedinejad’ın kazandığı münakaşacı seçimler İran İslam Cumhuriyeti’ni devirmedi. Topallamasına rağmen ayakta duruyor. Cumhuriyetçi ayağın beli bükülmüş durumdayken, İslami but dimdik duruyor. Ancak çoğu insan hala İslami ayağın bütün rejimi ne değin ayakta tutabileceğini sorguluyor. *Ortadoğu analisti Meir Javedanfar’in makalesinin Türkçe’ye çevrilmişidir.

24 okunma

Etiketler : , , , ,

  Benzer Yazılar


  Yorumlar

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bu yazıya henüz yorum yapılmamıştır, yazı hakkındaki düşüncelerinizi paylaşmaktan çekinmeyin.